Bossen & Buitenplaatsen

naaldbomen
© Ronald van Wijk

Wandelen door eeuwenoude bossen met bijzondere geschiedenis

Verspreid over het westen van de provincie, evenwijdig aan de kust, ligt een reeks van bossen en buitenplaatsen. In de achttiende eeuw zijn hier door de rijke stedelingen uit Amsterdam schitterende landgoederen aangelegd. Met indrukwekkende huizen, bijgebouwen, moestuinen en weelderige parken. Waar deze buitenplaatsen vroeger het afgesloten domein waren voor welgestelde families, zijn onze gebieden vandaag de dag toegankelijk voor iedereen. Je kunt er heerlijk wandelen en genieten van de prachtige omgeving.

Bij Haarlem en Heemstede liggen bossen met monumentale bomen van honderden jaren oud en exotische soorten die je nergens anders tegenkomt. Met de wandelroute 'Buitenplaatsenpad' kun je ze zelf ontdekken. Je kunt ook mee met onze wildexcursies. Samen met de boswachter ga je in de schemer op zoek naar de geheimzinnige bosdieren die zich overdag schuilhouden. Wie het liever rustiger aan doet, kan ontspannen op het terras van Gasterij Leyduin. Midden in de natuur. En wist je dat je in het nabijgelegen landhuis kunt vergaderen of trouwen? De buitenplaatsen van vroeger zijn levendiger dan ooit.

Onze bossen en buitenplaatsen

Buitenplaats Leyduin

Een buitenplaats vol historie. Met statige landhuizen, een oude paardenrenbaan, een slingerende beek en een van de gezelligste terrassen in de regio. Een ideale plek om te wandelen en te genieten van de rijke geschiedenis. 

Bekijk gebied
Huize Leyduin / Henk van Bruggen
© Henk van Bruggen

Het wildrijk

Een sprookjesbos in de kop van Noord-Holland. Tussen de bollenvelden. Met verscholen vleermuisbunkers, sloten met duinwater en duizenden bloeiende boshyacinten in het voorjaar. Ideaal voor een korte wandeling. 

Bekijk gebied
Het Wildrijk

Planten en dieren in het bos

De oude bossen zijn een belangrijke schuilplaats voor een bont gezelschap aan dieren. Het vogelleven is er rijk en gevarieerd. Een reeks aan roofvogels (o.a. bosuil, buizerd en havik) gebruikt het bos om voedsel te vinden en hun jongen groot te brengen. Net als typische bosvogels als vink, boomkruiper en boomklever. En de grote bonte specht natuurlijk. Hoog in de bomen klinkt zijn typische geroffel. De grote gaten in de oude bomen zijn stille getuigen van zijn werklust. Andere vogels maken dankbaar gebruik van deze holtes om een nest te maken. Maar het is wel oppassen geblazen, want een bezoek van de boommarter kan het hele broedseizoen in duigen laten vallen. Deze slanke rover wordt steeds vaker in de provincie gezien.

Op de grond scharrelt er ook van alles rond. Aan muizen geen gebrek in het bos. Maar ook reeën en damherten worden regelmatig gezien, vooral ten zuiden van het Noordzeekanaal. Vooral in de ochtend of avond, als ze hun dekking verlaten om te eten. Plantenliefhebbers plannen hun bezoek tijdens het voorjaar als de duizenden stinsenplanten in bloei staan. Van de eerste sneeuwklokjes in februari tot ver in april zijn er allerlei soorten te zien. Hun uitbundige kleuren en zoete geuren zijn niet te missen. In de herfst is het bos een paddenstoelenparadijs. Op dikke, oude bomen verschijnen zwavelkoppen, honingzwammen en nog veel meer soorten. In elk seizoen is er wel iets te beleven!

Help mee de bossen te beschermen

Ben je ook een liefhebber van bossen? Met een kleine bijdrage help je ons om die prachtige dieren in de bossen te beschermen. Word donateur en binnen enkele dagen ontvang je het welkomstpakket met natuurpas, wandelgids én magazine

Bekijk de voordelen

Wat we doen met jouw bijdrage

Reeën hebben rust nodig, vooral als ze kalfjes hebben. Dankzij jouw bijdrage kunnen we toezicht houden om verstoring te voorkomen
Ree
© Els Branderhorst / Buiten-Beeld

Wat wij doen voor bossen en buitenplaatsen

Een van de belangrijkste aandachtspunten voor onze buitenplaatsen is de zorg voor de bijzondere cultuurhistorie. Door bijvoorbeeld de huizen, schuren en andere gebouwen goed te onderhouden. Net als de vele bomenlanen en waterpartijen in een gebied. Waar mogelijk knappen we oude objecten op, zodat ze weer kunnen schitteren zoals vroeger. Zo hebben we in de afgelopen jaren op Buitenplaats Leyduin (Vogelenzang) allerlei zaken opgeknapt, waardoor het gebied een enorme trekpleister is geworden. Met een prachtig uitkijkpunt (Belvedère), een levendige moestuin en een gezellige Gasterij in het voormalige juffershuis. Ook de natuur krijgt onze volle aandacht. We houden onze bossen veilig en vitaal door waar nodig in te grijpen. Door hier en daar een boom te kappen. Of een te dominante ondergroei van een soort of exoot te verwijderen. Daarnaast willen we onze gebieden beter verbinden met de omgeving. Via de aanleg van faunapassages bijvoorbeeld. En waar mogelijk door de verwijdering van hekken. Zo kunnen planten en dieren zich vrij bewegen binnen een groter leefgebied. Samengevat zijn de belangrijkste thema's:

  • Hogere natuurwaarde in alle binnenduinrandbossen en tussenliggende graslanden (nieuwe verwervingen en samenwerking met particuliere eigenaren)
  • Verbindingen tussen de bosgebieden voor natuur en recreatie

  • De rijke cultuurhistorie laten schitteren

  • Vergroten van de toegankelijkheid en beleefbaarheid met respect voor de natuur

Restauratie Juffershuis

Vervallen monumentaal huis omgetoverd tot moderne gasterij

Het is bijna niet meer voor te stellen als je nu langs het drukke terras van Gasterij Leyduin loopt. Maar nog niet zo lang geleden stond hier het vervallen houten Juffershuis, deels overwoekerd door groen en ernstig aangetast door de tijd. De restauratie duurde maar liefst 1,5 jaar. Met als resultaat een prachtig pand, waar bezoekers van de buitenplaats kunnen eten, drinken en zelfs overnachten.

Gasterij Leyduin
Gasterij terras
© Johan Stuart

Hoe kan jij helpen?

Word je ook warm van bossen en buitenplaatsen? En wil je helpen om de prachtige natuur en cultuurhistorie in Noord-Holland te beschermen voor de toekomst? Dat kan op allerlei manieren, afhankelijk van wat je aanspreekt en wat er het beste bij je past. Mensen die graag de handen uit de mouwen steken, kunnen zich aansluiten bij één van onze vrijwilligerteams en helpen bij uiteenlopende werkzaamheden. Een financiële bijdrage is uiteraard ook mogelijk. Je kunt donateur worden, een periodieke schenking afsluiten of een vrije gift geven. Of wat dacht je van een inzamelingsactie tijdens een verjaardag of jubileum? Dat zorgt vaak voor leuke reacties en kan een verrassend hoge donatie opleveren. Hoe je ons ook helpt om de bossen te beschermen, elke bijdrage is van harte welkom!

Bekijk alle mogelijkheden

Boswachter Kees tijdens excursie
© Wim Apswoude
Boswachter Kees Perquin, team Buitenplaatsen & Forten: 'We organiseren regelmatig excursies waarbij we op zoek gaan naar bosdieren als vleermuizen, uilen en reeën. Je bent van harte welkom om een keertje mee te gaan'.
Magazine nr. 3 2018

Vraag gratis het natuurmagazine aan. Op=op

Ontdek de Noord-Hollandse natuur. In het magazine lees je deze keer alles over vleermuizen, stuivende duinen, bessen en nog veel meer. Inclusief uitneembare wandel- en fietsroute in de Eilandspolder.

Naar boven