Voorzichtig positief

Als Landschap Noord-Holland zijn we voorzichtig positief over de nieuwe stikstofplannen van het kabinet. We steunen de grotere nadruk op het verlagen van de uitstoot in plaats van het sturen op de neerslag, waarbij er duidelijke doelen worden vastgelegd voor agrariërs, mobiliteit en industrie. Wel maken we ons zorgen over de grote nadruk op technische oplossingen zoals mestvergisting en het bijmengen van stikstofremmende middelen in het veevoer. Ook buiten de nieuwe overgangszones moet er ruimte blijven voor agrarisch natuurbeheer, natuurinclusieve veeteelt en kringlooplandbouw.

Het kabinet stelt voor om een onderscheid te maken tussen een zone van meestal 500 meter breed rond een N2000-gebied, en de rest van Nederland. In de randzone dient een agrariër meer stikstof te reduceren, en is de koers vooral gericht op extensieve landbouw, en bijvoorbeeld het verhogen van het waterpeil. Daarbuiten krijgt ieder agrarisch bedrijf een eigen doelstelling om de uitstoot te verminderen. Dit kan door andere stalsystemen, ander veevoer, of waarschijnlijk ook het kopen van “emmissierechten” van stoppende bedrijven. 

Positief is de financiële steun voor het verduurzamen binnen de zone direct naast natuurgebieden. Het bedrag van 8 miljard euro maakt het mogelijk om agrarische bedrijven te ondersteunen richting een nieuw verdienmodel, gebaseerd op maatschappelijke diensten en bijvoorbeeld lagere kosten door gedeeltelijke waardevergoeding van de grond. We pleiten voor de snelle ontwikkeling van een blijvend economisch perspectief voor agrariërs met een natuurinclusieve bedrijfsvoering. Hierdoor ontstaat er zekerheid over de gewenste koers, en is het mogelijk om de plannen versneld uit te voeren. Deze versnelling is niet alleen nodig voor het herstel van de natuur, maar ook om woningbouw weer mogelijk te maken, en de PAS-melders te kunnen legaliseren.

We pleiten er voor om in de overige delen van de provincie niet alleen in te zetten op stikstofreductie, maar ook op weidevogelbeheer, herstel van landschapselementen als sloten of heggen, en behoud van permanent kruidenrijk grasland. Het verminderen van de stikstofuitstoot dient onderdeel te zijn van een bredere beweging op weg naar een duurzame landbouw in het streekeigen landschap. 

In de plannen is ook extra geld uitgetrokken voor natuurherstel, en verhogen van de bijdrage voor natuurbeheer. Deze verhoging is essentieel om de kwaliteit van het natuurbeheer te vergroten, waardoor er voldoende beheer kan worden uitgevoerd zoals extra maaien, plaggen en het verwijderen van exoten. 

Het nieuwe beleid richt zich vooral op Natura 2000-gebieden, beekdalen en grondwaterbeschermingsgebieden. In eerdere plannen was er nog sprake een ambitieus landelijk plan gericht op het tegengaan van bodemdaling in de veenweiden, door peilverhoging en het tegengaan van bodemdaling. In de uiteindelijke versie is er vrijwel geen budget beschikbaar om de veenweiden te behouden, en agrariërs hierbij financieel te ondersteunen.We vragen om aanvullend budget, bijvoorbeeld uit de klimaatgelden, zodat de uitstoot van broeikasgassen door veenafbraak kan verminderen.

Meer informatie via onze koepelorganisatie