Geen grutto's meer in Noord-Holland?

Jonge grutto prooi blauwe reiger
© Buiten-beeld

Dat mag nooit gebeuren!

Het is een van de meest schrijnende beelden van een mislukt weidevogelseizoen. Als in mei de eerste volwassen grutto’s zich verzamelen, breekt het hart van menig natuurliefhebber en weidevogelbeschermer. In groepen lopen de vogels op kale, gemaaide weilanden. Ze zijn druk bezig met eten. Voor voorbijgangers oogt het als een prachtig natuurschouwspel, maar de waarheid is dat deze grutto’s er niet in zijn geslaagd om hun jongen groot te brengen. Normaal zouden ze in deze tijd druk bezig zijn met de opvoeding van hun kuikens in bloemrijke graslanden. Het enige dat er nu nog op zit, is klaarmaken voor vertrek en hopen dat het volgend jaar beter zal gaan.

Te weinig jonge vogels worden groot

Grutto’s zijn trouwe vogels. Aan elkaar, maar ook aan de plek waar ze zijn geboren. Elk jaar weer keert 85% van de hele populatie terug naar de Nederlandse weilanden om te werken aan hun nageslacht. De meeste paartjes gaan onverrichter zake weer naar huis. Gemiddeld wordt maar 7,5% van de kuikens die het ei kruipen één jaar oud. Dat is veel te weinig om de populatie stabiel te houden. De gevolgen zijn duidelijk terug te zien in cijfers en grafieken. 50 jaar geleden leek er nog niets aan de hand. Toen liepen er 100.000 grutto’s door de weilanden. Tegenwoordig zijn dat er 25.000. Een schrikbare daling van 75%. Als dat zo door blijft gaan, zijn er straks geen grutto’s meer te zien in Nederland. En sterft de soort waarschijnlijk uit. Een triest toekomstperspectief.

Predatie grutto ei
© Astrid Kant | Buiten-beeld
Toenemende predatie door roofdieren is een grote zorg
Trend grutto
© Sovon Nederland
Ontwikkeling aantal broedvogels. Bron: Sovon

Zonder bescherming geen kans

De belangrijkste oorzaak voor de teloorgang van de grutto is het feit dat zijn leefomgeving in Nederland ingrijpend is veranderd. In onze drift om de hele wereld te voeden, is het agrarische landschap op grote schaal geïndustrialiseerd. Alles wat een grutto van oudsher nodig heeft, is daarbij verloren gegaan. Voor voedsel, rust en veiligheid kunnen weidevogels tegenwoordig alleen nog terecht in gebieden waar extra bescherming wordt geboden: in de reservaten van natuurorganisaties en op het boerenland van betrokken agrariërs. Met een serie aan maatregelen wordt zo goed mogelijk geprobeerd om de situatie van vroeger na te bootsen.

Grutto tijdens maaien
© Mark Schuurman | Buiten-beeld
Grutto's hebben rust nodig. Te vroeg maaien in het seizoen is dodelijk.

Hoop voor de toekomst

Is er nog hoop voor onze nationale vogel? Met al die wetenschappelijke onderzoeken, miljoenen euro’s aan subsidie en duizenden vrijwilligers en betrokken boeren zou het toch moeten lukken om het tij te keren? Gelukkig zijn er gebieden waar het goed gaat. Waar extra bescherming effect lijkt te hebben en er meer jonge grutto’s uitvliegen. Die inzichten op een grotere schaal toepassen, zou wel eens de redding van de grutto kunnen zijn. Met het Aanvalsplan Grutto lijkt er een ommekeer binnen handbereik. Een laatste nationale krachtinspanning om het tij te keren. In de tussentijd moeten alle zeilen bijgezet worden om de huidige populatie op peil te houden. Daar willen wij alles aan doen!

Geef de grutto een thuis om groot te worden

De grutto dreigt uit Nederland te verdwijnen. Te weinig jonge vogels worden groot. In onze weidevogelreservaten zetten boswachters alles op alles om de grutto te helpen. Met elke maatregel die we nemen, groeien de kansen voor de kleine kuikens in het veld. En daar hebben we jouw hulp bij nodig.

Ja, ik help de grutto

Weidevogelfonds

Zonder donaties van natuurliefhebbers is extra bescherming van de grutto in onze reservaten niet mogelijk. Help je mee?
grutto kuiken tussen gras
© Marcel van Kammen / Nature in Stock
cover M3 2022

Maak gratis kennis met ons magazine

Ben je liefhebber van natuur? Dan mag je ons magazine niet missen. Met de mooiste natuurfoto's, opvallende weetjes over dieren én verrassende achtergrondverhalen uit het veld. Inclusief fiets- of wandelroute.

 

Naar boven