Visie

Wat is het idee achter de Schoonwatervallei?

Ten noorden en oosten van Castricum ligt een bijzonder gebied. De overgang van de duinen naar de veenweiden is hier bijna niet aangetast door menselijke invloed. Hier liggen prachtige zogenaamde duinpolders met veel kansen voor natuur, landschap, landbouw en recreatie. Het project Schoonwatervallei is een wenkend lange termijn perspectief om dit gebied nog mooier, duurzamer en bovendien klimaatbestendig te maken. Landschap Noord-Holland wil samen met gebiedspartijen constructief samenwerken om dit te realiseren.

Geen wateroverlast bij zware buien

Enkele laag gelegen gebieden zijn zo ingericht dat ze bij hevige buien het teveel aan water in het gebied opvangen. Dat voorkomt overstromingen op landbouwgrond en in woonwijken. Volgens deskundigen kan dit één keer in de vijf jaar gebeuren. De natuur zal in deze lage gebieden opbloeien.

Duinwater als bron voor voldoende schoon water

Schoon water in de sloten is belangrijk voor de natuur maar ook voor de recreant. Het water van de hooggelegen duinen stroomt langzaam in de sloten achter de duinen. Dit schone  kwelwater wordt zo lang mogelijk vast gehouden in de Schoonwatervallei. Dan is er ook in droge zomers voldoende water en hoeft er weinig voedselrijk water van elders aangevoerd te worden.

Landbouw krijgt ruimte

Agrariërs willen ruimte voor hun bedrijf. Door eventueel kavels te ruilen krijgen boeren toekomst op de locatie die het beste bij hen past. Agrariërs verdienen daarnaast ook geld aan agrarisch natuurbeheer, aan recreanten of de verkoop van producten aan huis. Er is nooit sprake van watertekort.

Aquaduct bij Zeerijdtsdijkje Foto Johan Stuart
 

Er valt veel te genieten

In de polders rond Castricum en Limmen nemen de recreatiemogelijkheden toe. Iedereen kan er van de natuur genieten; vanaf de fiets, wandelend of vanuit de kano. Kinderen kunnen spelen in het schone en heldere water. Omdat er meer natuur is, kan de natuur ook meer hebben. Bovendien valt er dan meer te zien: kronkelende slootjes, buitelende weidevogels, bloeiende weilanden en grazende koeien. 

Veldzuring Foto Henk van Bruggen

Kleuren, geuren en geluiden

De natuur profiteert van het schone water. Velden met een gele ratelaar, veldzuring en roze koekoeksbloemen wisselen af met geurige hooilandjes en duinbeekjes vol met waterplanten en ander leven. Hazen hebben er volop ruimte en rust. Vogels in allerlei soorten vinden er broedgelegenheid en voedsel . De natuur wordt beheerd door natuurorganisaties, vrijwilligers, agrariërs en particulieren.

Mooie overgang van duin naar polder

Bijna nergens in Nederland is de overgang van duinen naar polders zo ongeschonden als bij Castricum. De duinen gaan langzaam over in duinpolders en voorbij Limmen in veenweidegebieden. De Schoonwatervallei loopt daarom van de duinen tot het Alkmaardermeer. 

Foto Rob van Eerden

Het land van Hilde

Het landschap tussen duinen en Alkmaardermeer heeft een bewogen geschiedenis. Het schone water uit de duinen volgt dezelfde route als de Rijn, toen deze nog bij Castricum in zee stroomde. Maar dan in omgekeerde richting. Bij Castricum lag toen een binnendelta die Oer-IJ wordt genoemd. In dit gebied lieten bewoners zoals Hilde veel archeologisch zeer interessante sporen achter. 

Foto Henk van Bruggen

Het water wordt helder

Het scheiden van voedselrijk landbouwwater van het schone duinwater is in dit plan heel belangrijk. Als een kanoër straks door de Schoonwatervallei vaart, heeft hij in het heldere water zicht op een schitterend palet waterplanten waar vissen zwemmen en salamanders hun eitjes afzetten.

Ecologische verbinding belangrijk

De Schoonwatervallei zorgt er voor dat planten en dieren zich makkelijk kunnen verplaatsen van de duinen naar het Alkmaardermeer. Zo is de kans op hun voortbestaan in het gebied goed geregeld.

Foto's: Henk van Bruggen, tenzij anders vermeld.